فصل اول را پشت سر گذاشته‌ایم و وارد فصل دوم شده‌ایم؛ با موضوع فیلم‌های “زن‌وشوهری”، و با این فیلم‌ها:


  • آهستگی / یاسر خیّر
  • ۲۱ روز و من / شیرین برق‌نورد
  • جای خالی آقا یا خانم “ب” / فیما امامی، رضا دریانوش
  • جدایی / شهرام درخشان
  • صحنه‌هایی از یک طلاق / شیرین برق‌نورد، محمدرضا جهان‌پناه
  • طلاق به سبک ایرانی / کیم لانگینوتو
  • فقدان / فاطمه ذوالفقاری
  • فیلمی برای تو / ایمان بهروزی
  • مانتوهای رنگ روشن / سعید روستایی
  • مکرمه، خاطرات و رؤیاها / ابراهیم مختاری
  • همجا / مهدی قنواتی
  • همسران حاج‌عباس / محسن عبدالوهاب

قبلا هم گفته‌ایم که فیلم‌های پروژه‌ی زندگی ایرانی برمبنای موضوع‌ها انتخاب نشده‌اند. اول موضوع‌ها نبوده‌اند و بعد فیلم‌ها آمده باشند. فیلم‌های خوبی که زندگی ایرانی را دنبال کرده‌اند انتخاب شده‌اند (حدود ۱۲۰ فیلم) و برمبنای این موجودی باارزش رسیده‌ایم به انتخاب موضوع‌هایی، تا شکلی و ترتیبی به ارائه‌ی این فیلم‌ها بدهند. فیلم‌ها باید جواب به زندگی داده باشند تا موضوع‌ها ارزش دنبال کردن پیدا کنند. به‌ این معنا فیلم‌ها اصل‌ و غالب‌اند، و موضوع‌ها فرع و تابع. ترتیب اعلام موضوع‌ها هم خاص و دارای مسیر نیست و در گپ‌و‌گفت‌های قبل از هر فصل شکل می‌گیرد.

می‌شنویم که برخی نویسنده‌ها، و شما مخاطبان هم، هنوز نمی‌دانید ابن‌جا چه اتفاقی دارد می‌افتد و این‌جور نوشتن‌ها، مضمون و فرمش چیست. تعریف کلی قابل مطرح شدن، “مواجهه‌ی شخصی با فیلم‌های دربرابر” است. فیلم‌های انتحاب‌شده در این مجموعه تصویرگر جایی و احوالی از زندگی ایرانی‌ مردم ِ در برابر ِ خود هستند، و مطلوب ما این است که مجموع این نوشته‌ها هم فضایی دیگر بسازند تا احوال زیست عینی و ذهنی این نویسنده‌ها؛ به‌عنوان بخشی از جامعه‌ی ایران، بروز کند؛ درگیر با این فیلم‌ها، یا موازی با آن‌ها. تاکید می‌کنیم: درگیر با فیلم‌ها، یا موازی با آن‌ها. دوست داریم نویسنده‌هایمان در فضای گفتگوی رودرروی دو آدم با فیلم‌ها مواجه شوند و خود را در فاصله و در خدمت فیلم‌ها، و منتقد و تحلیل‌گر و شارح آن‌ها نبیند. نقد فیلم ننویسند؛ به متن ساده‌تر نوعی فیلم‌نوشت فکر کنند و هرکدام فیلم‌خوانی خود را راه بیندازند.

فیلم و موضوع، یا عرصه‌ی فعال گفتگو و مکالمه‌ی نویسنده با جهان خود می‌شوند و نویسنده ضمن ارجاع مدام به لحظات فیلم به مسیر بیان احوال خود هم می‌رسد، یا این اتصال این‌‌قدر نزدیک پیش نمی‌آید و فیلم و موضوع، تخته‌ی پرتاب و نخ بادبادکی می‌شوند که قرار است نویسنده‌ را تا کجاهای دور تخیل و افق‌های گشاده‌ی روایت شخصی‌‌اش پیش ببرد و بالا بکشد. از این جلوتر نمی‌رویم و خط‌وربط محدودکننده برای چون‌وچرایی گردش احوال شخصی نویسنده‌ها تعیین نمی‌کنیم. شکل این تجربه‌، به‌تدریج و از دل همین رویارویی‌های از سر کاوش و کشف‌های نوبه‌نو و متفاوت نویسنده‌هایمان بیرون می‌آید. زمان می‌برد تا این حرکت خودش را پیدا کند و جا بیفتد. راه نرفته‌ای است که باید به تماشا و بررسی‌اش بگیریم تا شکل بگیرد. ما دبیران پروژه هم در دل این ماجراییم و این تماشا و بررسی کار تنها ما نیست؛ نویسند‌ه‌ها و شما مخاطبان سایت هم از نگاه و نظرتان در این باره، و درباره‌ی نوشته‌های فصل اول و متن‌های منبعد هم، تا حد ممکن ریز و به تفکیک فیلم‌ها، باخبرمان کنید. راه ارتباط ما با همدیگر این است:

iranlifedoc@gmail.com

در پی‌آن‌ایم که مخاطب سایت هم بتواند فیلم‌ها را ببیند. تا پایان تیرماه از نتیجه‌ی تاکنونی گفتگوی سایت “هاشور” با مالکان فیلم‌ها و فیلم‌هایی از مجموعه‌ی فصل اول و دوم که می‌توانید در سایت هاشور ببینید، خبرتان می‌کنیم.

پیگیر دیدار با نویسنده‌ها و در تدارک نشست‌هایی هرازچندگاه با مخاطبان سایت هم بودیم و هستیم، که اولی را در شکلی مطلوب زمانه‌ی کرونا برگزار می‌کنیم و دومی محول می‌شود به زمان ممکن ِ در پس ِ این زمانه.

از فصل دوم فضای تازه‌ی متن‌های فیلمسازها در مواجهه با و خوانش تازه‌ی فیلم‌هایشان را می‌گشاییم. متن آخر فصل اول، “پیرهای دو سه ساله‌ی ما”، تصویری از این‌طور نوشتن‌ به‌دست می‌دهد.

کانال تلگرامی و صفحه‌ی فیس‌بوک پروژه را هم برای خبرکردن و مرتبط شدن با مخاطبان بیش‌تر، در ایران و خارج از ایران، راه خواهیم انداخت.

پروژه و سایت “زندگی ایرانی؛ گزارش‌ها و خوانش‌ها” را به دیگران بشناسانید و از احساس و نظرتان درباره‌ی این پروژه و نوشته‌های آن باخبرمان کنید.

فصل دوم
زن و شوهری